Posts

नमुना प्रश्नमाला - ३ सामाजिक class 9

नमुना प्रश्नमाला - ३ समूह 'क' (अति छोटो उत्तर) प्रश्न १: अर्थव्यवस्थाका आधारमा समाजलाई वर्गीकरण गर्नुहोस् । उत्तर: अर्थव्यवस्थाका आधारमा समाजलाई मुख्यतः तीन भागमा वर्गीकरण गरिन्छ: १. कृषि प्रधान समाज (परम्परागत) २. औद्योगिक समाज ३. सूचना प्रविधिमा आधारित समाज (उत्तर-औद्योगिक) प्रश्न २: विकासका लागि किन जनसहभागिता आवश्यक छ ? एक बुँदामा स्पष्ट पार्नुहोस् । उत्तर: जनसहभागिताले स्थानीय आवश्यकता, सीप र स्रोतको उचित पहिचान गरी योजनालाई सफल, दिगो र पारदर्शी बनाउन मद्दत गर्ने भएकाले विकासका लागि जनसहभागिता आवश्यक छ। प्रश्न ३: विश्वात्मक एकता भनेको के हो ? उत्तर: विश्वात्मक एकता (Universal Brotherhood) भनेको सम्पूर्ण मानवजातिलाई एउटै परिवारको सदस्यको रूपमा हेर्ने भावना हो, जसले जाति, धर्म, रङ्ग, भाषा र भूगोलको भेदभाव नगरी सबै मानिसबीच एकता र भ्रातृत्वको भावना विकास गर्दछ। प्रश्न ४: सामाजिक समस्या निराकरणका लागि स्थापित सङ्घसंस्थाका कार्यहरूलाई अझ बढी प्रभावकारी बनाउन कुनै एउटा सुझाव प्रस्तुत गर्नुहोस् । उत्तर: सामाजिक समस्या निराकरणका लागि स्थापित सङ्घसंस्थाका कार्यहरूलाई प्रभावकारी बना...

नमुना प्रश्नमाला - ८ सामाजिक class 9

नमुना प्रश्नमाला - ८ समूह 'क' (अति छोटो उत्तर) प्रश्न १: समाजलाई किन वर्गीकरण गरिन्छ ? एक वाक्यमा लेख्नुहोस् । उत्तर: समाजलाई यसको संरचना, आर्थिक गतिविधि, सांस्कृतिक विशेषता र ऐतिहासिक विकासक्रमका आधारमा अध्ययन गर्न सहज होस् भनेर वर्गीकरण गरिन्छ। प्रश्न २: शिक्षालाई किन विकासको महत्त्वपूर्ण पूर्वाधारको रूपमा लिइन्छ ? तपाईंको विचार एक बुँदामा लेख्नुहोस् । उत्तर: शिक्षाले मानिसमा ज्ञान, सीप र क्षमताको विकास गरी उसलाई आर्थिक, सामाजिक र राजनीतिक रूपमा सक्षम बनाउने भएकाले यसलाई विकासको महत्त्वपूर्ण पूर्वाधारको रूपमा लिइन्छ। प्रश्न ३: नेपाल स्काउटको स्थापना कहिले भएको थियो ? उत्तर: नेपाल स्काउटको स्थापना वि.सं. २००९ (सन् १९५२) मा भएको थियो। प्रश्न ४: हेपाइलाई रोक्न एउटा प्रभावकारी उपाय प्रस्तुत गर्नुहोस् । उत्तर: हेपाइलाई रोक्न बाल्यकालदेखि नै विद्यालय र परिवारमा सबैप्रति सम्मान र सहिष्णुताको शिक्षा दिनु प्रभावकारी उपाय हो। प्रश्न ५: नेपाल-अङ्ग्रेज युद्धमा खलङ्गा किल्लाको सुरक्षाको जिम्मेवारी कसलाई दिइएको थियो ? उत्तर: नेपाल-अङ्ग्रेज युद्धमा खलङ्गा किल्लाको सुरक्षाको जिम्मेवारी कप्ता...

नमुना प्रश्नमाला - ४ सामाजिक class 9

नमुना प्रश्नमाला - ४ समूह 'क' (अति छोटो उत्तर) प्रश्न १: प्रारम्भिक समाजको कुनै एउटा विशेषता लेख्नुहोस् । उत्तर: प्रारम्भिक समाजको एक विशेषता भनेको सिकार र संकलनमा आधारित जीविकोपार्जन हुनु हो। प्रश्न २: 'स्वास्थ्य विकासको एउटा प्रमुख पूर्वाधार हो।' आफ्नो एउटा तर्कद्वारा पुष्टि गर्नुहोस् । उत्तर: स्वस्थ नागरिकले मात्र उत्पादनमूलक कार्य गरी देशको विकासमा योगदान दिन सक्ने भएकाले स्वास्थ्य विकासको प्रमुख पूर्वाधार हो। प्रश्न ३: सामाजिक समस्या समाधान गर्ने एउटा मौलिक अभ्यास लेख्नुहोस् । उत्तर: सामाजिक समस्या समाधान गर्ने एउटा मौलिक अभ्यास पञ्चायत (छलफल) प्रणाली हो, जहाँ गाउँका बुजुर्ग र अगुवा बसेर विवाद समाधान गर्दछन्। प्रश्न ४: हेपाइविरुद्ध जनचेतना जगाउने एउटा प्रभावकारी नारा तयार पार्नुहोस् । उत्तर: "हेपाइ अन्त्य गरौं, सम्मानपूर्ण समाज बनाऔं" प्रश्न ५: गोरखालीले कीर्तिपुरमाथि कहिले विजय प्राप्त गरे ? पूरा मिति लेख्नुहोस् । उत्तर: गोरखालीले कीर्तिपुरमाथि वि.सं. १८२२ (सन् १७६५) मा विजय प्राप्त गरेका थिए। (पूरा मिति अस्पष्ट, तर वि.सं. १८२२ मानिन्छ।) प्रश्न ६: सुगौली...

नमुना प्रश्नमाला - ५ सामाजिक , class 9

नमुना प्रश्नमाला - ५) समूह 'क' (अति छोटो उत्तर) प्रश्न १: आधुनिक समाजको कुनै एक विशेषता लेख्नुहोस् । उत्तर: आधुनिक समाजको एक विशेषता भनेको विज्ञान र प्रविधिको विकास तथा औद्योगीकरण हो, जसले जीवनशैलीमा आमूल परिवर्तन ल्याएको छ। प्रश्न २: विकास र विद्युतको बीच कस्तो सम्बन्ध हुन्छ ? आफ्नो विचार एक वाक्यमा लेख्नुहोस् । उत्तर: विकास र विद्युतबीच प्रत्यक्ष सम्बन्ध हुन्छ किनकि विद्युत ऊर्जा उद्योग, कृषि, यातायात, सञ्चार र घरेलु कामको मुख्य आधार हो, जसले आर्थिक गतिविधिलाई गति दिन्छ। प्रश्न ३: सामाजिक समस्या सिर्जना हुनुका कुनै दुई कारण लेख्नुहोस् । उत्तर: · अशिक्षा र अज्ञानता · गरिबी र बेरोजगारी प्रश्न ४: सहभागिताले सामाजिक समस्या निराकरण गर्न महत्त्वपूर्ण भूमिका निर्वाह गर्छ, कसरी ? आफ्नो धारणा एक वाक्यमा प्रस्तुत गर्नुहोस् । उत्तर: सहभागिताले स्थानीय आवश्यकता, सीप र स्रोतको उचित उपयोग गरी समस्या समाधानमा सबैको स्वामित्व र प्रतिबद्धता बढाउने भएकाले यसले सामाजिक समस्या निराकरणमा महत्त्वपूर्ण भूमिका निर्वाह गर्दछ। प्रश्न ५: जनरल जिल्ली को थिए ? उत्तर: जनरल जिल्ली (General Gillespie) बेलाय...

नमुना प्रश्नमाला - ६ सामाजिक class 9

नमुना प्रश्नमाला - ६) समूह 'क' (अति छोटो उत्तर) प्रश्न १: पूँजीवादी समाजको कुनै एउटा विशेषता लेख्नुहोस् । उत्तर: पूँजीवादी समाजको एक विशेषता भनेको उत्पादनका साधनहरू (जग्गा, कारखाना) मा निजी स्वामित्व हुनु र नाफा कमाउनु मुख्य उद्देश्य हुनु हो। प्रश्न २: 'शुद्ध' पिउने पानी विकासको महत्त्वपूर्ण पूर्वाधार हो । यस भनाइलाई एक वाक्यमा पुष्टि गर्नुहोस् । उत्तर: शुद्ध पिउने पानीले जनस्वास्थ्य राम्रो बनाई रोगबाट बचाउने, उत्पादकत्व बढाउने र मानव पुँजी विकास गरी देशको समग्र विकासमा योगदान पुर्याउने भएकाले यो विकासको महत्त्वपूर्ण पूर्वाधार हो। प्रश्न ३: नेपाल रेडक्रस सोसाइटीको स्थापना कहिले भएको थियो ? पूरा मिति लेख्नुहोस् । उत्तर: नेपाल रेडक्रस सोसाइटीको स्थापना वि.सं. २०२० साल भदौ १४ गते (सन् १९६३ सेप्टेम्बर १) मा भएको थियो। प्रश्न ४: तपाईंको समाजमा सामाजिक समस्या निराकरणमा तपाईंले निर्वाह गर्न सक्ने कुनै एउटा मौलिक अभ्यास उल्लेख गर्नुहोस् । उत्तर: म छलफल र अन्तरक्रिया मार्फत समुदायका मानिसहरूलाई समस्याबारे सचेत गराई समाधानको उपाय खोज्न प्रेरित गर्न सक्छु। प्रश्न ५: हामीले आफ्नो व...

नमुना प्रश्नमाला - ६ सामाजिक class 9

नमुना प्रश्नमाला - ६) समूह 'क' (अति छोटो उत्तर) प्रश्न १: पूँजीवादी समाजको कुनै एउटा विशेषता लेख्नुहोस् । उत्तर: पूँजीवादी समाजको एक विशेषता भनेको उत्पादनका साधनहरू (जग्गा, कारखाना) मा निजी स्वामित्व हुनु र नाफा कमाउनु मुख्य उद्देश्य हुनु हो। प्रश्न २: 'शुद्ध' पिउने पानी विकासको महत्त्वपूर्ण पूर्वाधार हो । यस भनाइलाई एक वाक्यमा पुष्टि गर्नुहोस् । उत्तर: शुद्ध पिउने पानीले जनस्वास्थ्य राम्रो बनाई रोगबाट बचाउने, उत्पादकत्व बढाउने र मानव पुँजी विकास गरी देशको समग्र विकासमा योगदान पुर्याउने भएकाले यो विकासको महत्त्वपूर्ण पूर्वाधार हो। प्रश्न ३: नेपाल रेडक्रस सोसाइटीको स्थापना कहिले भएको थियो ? पूरा मिति लेख्नुहोस् । उत्तर: नेपाल रेडक्रस सोसाइटीको स्थापना वि.सं. २०२० साल भदौ १४ गते (सन् १९६३ सेप्टेम्बर १) मा भएको थियो। प्रश्न ४: तपाईंको समाजमा सामाजिक समस्या निराकरणमा तपाईंले निर्वाह गर्न सक्ने कुनै एउटा मौलिक अभ्यास उल्लेख गर्नुहोस् । उत्तर: म छलफल र अन्तरक्रिया मार्फत समुदायका मानिसहरूलाई समस्याबारे सचेत गराई समाधानको उपाय खोज्न प्रेरित गर्न सक्छु। प्रश्न ५: हामीले आफ्नो व...